1. Τι είναι η Διαμεσολάβηση;

Η Διαμεσολάβηση (mediation) είναι ένας τρόπος εξωδικαστικής επίλυσης των διαφορών που ανακύπτουν μεταξύ δύο ή περισσοτέρων μερών (φυσικών ή νομικών προσώπων). Σύμφωνα με τον ελληνικό νόμο περί διαμεσολάβησης νοείται ως μία «διαρθρωμένη διαδικασία ανεξαρτήτως ονομασίας, στην οποία δύο ή περισσότερα μέρη μιας διαφοράς επιχειρούν εκουσίως να επιλύσουν με συμφωνία τη διαφορά αυτή με τη βοήθεια διαμεσολαβητή».

2. Τι ισχύει για τη Διαμεσολάβηση στην Ελλάδα;

Ο θεσμός της Διαμεσολάβησης εισήχθη στο ελληνικό δικαιϊκό σύστημα με το Ν. 3898/2010 «Διαμεσολάβηση σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις» κατ’ εφαρμογή της με αρ. 2008/52/ΕΚ Κοινοτικής Οδηγίας. Με σχετικές υπουργικές αποφάσεις ρυθμίστηκαν ζητήματα αμοιβών των διαμεσολαβητών, παραβόλων διαμεσολάβησης κ.α., και θεσπίστηκε Κώδικας Δεοντολογίας Διαμεσολαβητών.

3. Ποιες διαφορές υπάγονται σε Διαμεσολάβηση και ποιες όχι;

Σύμφωνα με το άρθρο 2 Ν. 3898/2010 ορίζεται ότι «Διαφορές ιδιωτικού δικαίου μπορούν να υπαχθούν σε διαμεσολάβηση με συμφωνία των μερών, αν αυτά έχουν την εξουσία να διαθέτουν το αντικείμενο της διαφοράς». Συνεπώς αποκλείονται από την υπαγωγή στη Διαμεσολάβηση: α) οι διαφορές δημοσίου δικαίου (π.χ. φορολογικές, τελωνειακές, αξιώσεις κατά του Δημοσίου) και β) οι διαφορές ιδιωτικού δικαίου για τις οποίες ισχύει διάταξη αναγκαστικού δικαίου που επιβάλλει την προσφυγή στα δικαστήρια.

Το πεδίο εφαρμογής της Διαμεσολάβησης περιλαμβάνει διαφορές οικογενειακής, εμπορικής, εργατικής, μισθωτικής, ασφαλιστικής φύσεως κ.α.

4. Ποια είναι τα βασικά στοιχεία της Διαμεσολάβησης;

Τα βασικά στοιχεία της Διαμεσολάβησης είναι η εκούσια προσέλευση των μερών σε αυτήν, η αμεροληψία του Διαμεσολαβητή, η εμπιστευτικότητα που καλύπτει όλη τη διαδικασία και η ταχύτητα διεξαγωγής της. Είναι μία μη επίσημη διαδικασία (δεν τηρούνται πρακτικά) κατά την οποία τα μέρη δεν υποχρεούνται να καταλήξουν σε συμφωνία, σε τέτοια περίπτωση όμως η συμφωνία που θα επιτευχθεί δύναται να βοηθήσει τα μέρη στην αποκατάσταση των σχέσεών τους είτε αυτές είναι διαπροσωπικές (οικογενειακές, φιλικές) είτε επαγγελματικές (εμπορική συνεργασία).

5. Ποιος είναι ο ρόλος του Διαμεσολαβητή;

Σε αντίθεση με άλλες μορφές εξωδικαστικής επίλυσης των διαφορών ο διαμεσολαβητής δεν εκδίδει απόφαση, στην οποία πρέπει να συμμορφωθούν τα μέρη. Ο διαμεσολαβητής διευθύνει τη διαδικασία χωρίς να δεσμεύεται από νομικό πρωτόκολλο, με τρόπο εύκολο και προσιτό σε όλα τα μέρη. Λειτουργεί διευκολυντικά και με αισιόδοξη προσέγγιση, δεν εστιάζει στη λήψη της απόφασης και δεν προβαίνει σε αντιπαραθέσεις. Με βάση τις γνώσεις και την κατάρτισή του και κάνοντας χρήση των τεχνικών επικοινωνίας και παρέμβασης που διαθέτει λειτουργεί καταλυτικά ώστε να συνδράμει τα μέρη στην εξεύρεση μιας κοινής συμφωνίας ως προς τη μεταξύ τους διαφορά.

6. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της Διαμεσολάβησης;

ευέλικτη και εμπιστευτική διαδικασία

οικονομία χρόνου και χρήματος

εκούσια προσέλευση των μερών = μη δεσμευτική διαδικασία

τα μέρη με τη βοήθεια του διαμεσολαβητή διαμορφώνουν από κοινού και στα μέτρα τους μία λύση που θα εξυπηρετεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τις ανάγκες και τα συμφέροντά τους

μη υποχρεωτική εξεύρεση συμφωνίας, δυνατότητα προσφυγής σε δικαστήριο

αποκατάσταση και διατήρηση καλών σχέσεων (διαπροσωπικών, επαγγελματικών

Έχει αποδειχθεί από τη διεθνή πρακτική ότι οι συμφωνίες και οι αποφάσεις που διαμορφώνονται μέσω της διαδικασίας διαμεσολάβησης από τα ίδια τα μέρη είναι πιο βιώσιμες και τηρούνται σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό συγκριτικά με τις δικαστικές αποφάσεις.

7. Σε ποιο στάδιο και με ποιον τρόπο μια διαφορά μπορεί να υπαχθεί σε Διαμεσολάβηση;

Τα μέρη μπορούν να προσφύγουν στη Διαμεσολάβηση είτε πριν είτε κατά τη διάρκεια της εκκρεμοδικίας χωρίς να αποκλείεται η έκδοση αναβλητικής δικαστικής απόφασης που να παραπέμπει τη διαφορά σε Διαμεσολάβηση.

Η επιλογή διαμεσολαβητή δύναται να γίνει από το δημόσιο κατάλογο Διαπιστευμένων Διαμεσολαβητών του Υπουργείου Δικαιοσύνης, που τηρείται και σε όλα τα Δικαστήρια της χώρας. Ο Διαμεσολαβητής από την πλευρά του παρέχει στα μέρη πλήρη ενημέρωση για τη διαδικασία, τα στάδια αυτής, τις αρχές που τη διέπουν, τη διάρκεια, και τον τρόπο με τον οποίο καθορίζεται η αμοιβή του και κάθε άλλη διευκρίνιση του ζητηθεί.

Εφόσον τα μέρη συμφωνούν στα ανωτέρω και προς το σκοπό υπαγωγής της διαφοράς στη Διαμεσολάβηση, συνάπτουν σχετικό συμφωνητικό υπαγωγής στη διαμεσολάβηση το οποίο περιέχει όλα τα βασικά στοιχεία της αρχικής τους συμφωνίας (διορισμός Διαμεσολαβητή, αποδοχή αρχών της διαδικασίας, αποδοχή αμοιβής του Διαμεσολαβητή, χρόνο και τόπο διεξαγωγής της διαδικασίας, συμμετέχοντα σε αυτήν πρόσωπα).

8. Σε τι συνίσταται η διαδικασία της διαμεσολάβησης;

Η Διαμεσολάβηση αποτελείται από αρκετά στάδια. Τα μέρη προσέρχονται σε αυτήν μετά το στάδιο της προετοιμασίας κατά το οποίο ο Διαμεσολαβητής κατόπιν επικοινωνίας με τους πληρεξουσίους δικηγόρους των μερών ενημερώνεται για την υπόθεση, προφορικώς και με σχετικά έγγραφα, και προετοιμάζεται για τη διεξαγωγή της διαμεσολάβησης.

Η διαδικασία περιλαμβάνει τόσο κοινές όσο και κατ’ ιδίαν συναντήσεις κατά τις οποίες ο Διαμεσολαβητής ακούει και αφουγκράζεται τις σκέψεις, τις απόψεις, τους προβληματισμούς και τις προτάσεις των μερών, μεταφέρει τις πληροφορίες με ουδέτερο, εύληπτο και κατανοητό τρόπο – φέρνοντας πάντα αισιόδοξη προσέγγιση στη διαδικασία – με σκοπό την εξεύρεση των κοινών τόπων των μερών, τη διαπίστωση των κοινών συμφερόντων τους και εν τέλει την επίλυση της διαφοράς τους με έναν βιώσιμο τρόπο.

Σε περίπτωση επιτυχούς έκβασης της Διαμεσολάβησης, συντάσσεται από τον Διαμεσολαβητή πρακτικό επιτυχίας, στο οποίο επισυνάπτεται το συνταχθέν από τους πληρεξουσίους δικηγόρους ιδιωτικό συμφωνητικό επίλυσης της διαφοράς. Σε αντίθετη περίπτωση, το πρακτικό αποτυχίας, συντάσσεται και υπογράφεται και μόνο από τον Διαμεσολαβητή.

9. Τι έννομα αποτελέσματα παράγει η έγγραφη συμφωνία που προκύπτει από τη Διαμεσολάβηση;

Σε περίπτωση που ένα τουλάχιστον από τα εμπλεκόμενα μέρη το ζητήσει, ο Διαμεσολαβητής καταθέτει προς θεώρηση το πρακτικό στη Γραμματεία του αρμόδιου Μονομελούς Πρωτοδικείου προκειμένου να καταστεί εκτελεστό, καταβάλλοντας παράβολο Δημοσίου 100 ευρώ. Από την κατάθεσή του και υπό τον όρο ότι περιέχει συμφωνία των μερών για αξίωση δεκτική αναγκαστικής εκτέλεσης, το πρακτικό Διαμεσολάβησης καθίσταται εκτελεστός τίτλος.

Πηγη Ερωτήσεων/Απαντήσεων: Παναγιώτης Λαππας δικηγορος – διαμεσολαβητής

Επικοινωνήστε μαζί μας

Χαρίλαου Τρικούπη 22, 4oς όροφος

Αθήνα 

210 38 00 573  

693 7523 113

korsanou@yahoo.gr

Βρείτε μας στα social media