Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι μία πλατφόρμα ρύθμισης οφειλών προς ΑΑΔΕ, ΕΦΚΑ και Χρηματοδοτικούς Φορείς. Η διαδικασία θεσπίστηκε με τον Ν.4738/2020 και από τότε έχει δεχτεί πλήθος τροποποιήσεων, ενώ πλέον επιλέγεται από χιλιάδες οφειλέτες ως ο κατάλληλος τρόπος ρύθμισης των οφειλών τους.
Πρόκειται για μία πλατφόρμα ρύθμισης οφειλών που δεν απαιτεί προκαταβολή και προβλέπει δυνατότητα ρύθμισης σε έως 240 μηνιαίες δόσεις προς την ΑΑΔΕ και τον ΕΦΚΑ και έως 420 μηνιαίες δόσεις προς τους Χρηματοδοτικούς Φορείς. Η πλατφόρμα απευθύνεται καταρχήν σε κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο με πτωχευτική ικανότητα, καθώς και σε νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου που δεν επιδιώκουν οικονομικό σκοπό, αλλά ασκούν οικονομική δραστηριότητα. Ωστόσο, ο νόμος προβλέπει ορισμένες περιπτώσεις που εξαιρούνται από τη δυνατότητα υποβολής αίτησης στην πλατφόρμα του εξωδικαστικού μηχανισμού.
Ποιες είναι οι εξαιρέσεις;
Σύμφωνα με το νόμο εξαιρούνται της διαδικασίας ρύθμισης οφειλών μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού τα ακόλουθα πρόσωπα:
α) οι πάροχοι επενδυτικών υπηρεσιών και τα υποκαταστήματα αλλοδαπών παρόχων επενδυτικών υπηρεσιών που λειτουργούν στην Ελλάδα,
β) οι Οργανισμοί Συλλογικών Επενδύσεων σε Κινητές Αξίες (ΟΣΕΚΑ) και οι Οργανισμοί Εναλλακτικών Επενδύσεων (ΟΕΕ), καθώς και οι διαχειριστές τους,
γ) τα πιστωτικά και χρηματοδοτικά ιδρύματα, καθώς και τα υποκαταστήματα αλλοδαπών πιστωτικών ή χρηματοδοτικών ιδρυμάτων που λειτουργούν στην Ελλάδα,
δ) οι ασφαλιστικές ή αντασφαλιστικές επιχειρήσεις.
Επιπλέον, δεν μπορούν να υποβάλλουν αίτηση εξωδικαστικού μηχανισμού τα πρόσωπα των οποίων το σύνολο των οφειλών τους είναι κάτω των 10.000 ευρώ, καθώς και όσα έχουν ήδη υποβάλλει αίτηση στη διαδικασία του εξωδικαστικού μηχανισμού και δεν έχει παρέλθει χρονικό διάστημα ενός έτους από την με οποιοδήποτε τρόπο ολοκλήρωση της. Ο εξωδικαστικός μηχανισμός αναφέρεται κατά κύριο λόγω σε ληξιπρόθεσμες οφειλές και συνεπώς αποκλείονται από το πεδίο εφαρμογής του οι οφειλέτες που έχουν εξυπηρετούμενες ή ενήμερες οφειλές προς το σύνολο των πιστωτών τους, εκτός και αν επικαλεστούν γεγονότα από τα οποία να προκύπτει η επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης σε ποσοστό τουλάχιστον 20%. Όμως υπάρχει η επιλογή να διατηρηθούν οι ήδη ενήμερες ρυθμίσεις με πιστωτές.
Αίτηση στον εξωδικαστικό μηχανισμό δεν μπορούν να υποβάλλουν και όσοι έχουν υποβάλλει αίτηση για επικύρωση συμφωνίας εξυγίανσης ή για την κήρυξή τους σε πτώχευση ή για υπαγωγή στη διαδικασία του ν. 3588/2007 (Α΄ 153) ή του ν. 3869/2010 (Α΄ 130) ή του ν. 4605/2019 (Α΄ 52) ή του ν. 4469/2017 (Α΄ 62), και δεν έχει υπάρξει έγκυρη παραίτησή τους από τις εν λόγω διαδικασίες, μέχρι την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για υπαγωγή στη διαδικασία εξωδικαστικής ρύθμισης οφειλών. Προσοχή, αίτηση δεν μπορούν να υποβάλλουν και όταν έχει εκδοθεί οριστική απόφαση υπαγωγής σε μία από αυτές τις διαδικασίες ή για τη διαδικασία του άρθρου 68 του ν. 4307/2015, ή έχει συζητηθεί ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου η αίτηση υπαγωγής τους στις παραπάνω διαδικασίες και εκκρεμεί η έκδοση δικαστικής απόφασης ή δεν έχουν παρέλθει 15 τουλάχιστον μήνες από την απόφαση υπαγωγής.
Από την διαδικασία του εξωδικαστικού μηχανισμού εξαιρούνται και τα νομικά πρόσωπα τα οποία βρίσκονται υπό λύση ή εκκαθάριση. Ωστόσο, οι οφειλές των προσώπων αυτών προς την ΑΑΔΕ και τον ΕΦΚΑ των προσώπων αυτών μπορούν να ρυθμιστούν μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού με αίτηση προσώπου που έχει κατά νόμο εις ολόκληρον ευθύνη με το νομικό πρόσωπο, π.χ. αίτηση του διαχειριστή ή του ομόρρυθμου εταίρου.
Αίτηση εξωδικαστικού μηχανισμού δεν μπορεί να υποβάλλει και οιοδήποτε φυσικό πρόσωπο έχει καταδικαστεί με αμετάκλητη απόφαση για ένα από τα ακόλουθα ποινικά αδικήματα:
i) φοροδιαφυγή,
ii) νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, υπεξαίρεση, εκβίαση, πλαστογραφία, δωροδοκία, δωροληψία, λαθρεμπορία, καταδολίευση δανειστών, χρεοκοπία, ή απάτη, σε βαθμό κακουργήματος. Στην περίπτωση της απάτης, αν ο παθών είναι το Δημόσιο ή Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης, αρκεί η καταδίκη σε βαθμό πλημμελήματος.
Στην ίδια εξαίρεση υπάγεται και κάθε πρόσωπο εντεταλμένο στη διαχείριση νομικού προσώπου από τον νόμο ή από ιδιωτική βούληση ή με δικαστική απόφαση, και ιδίως αυτό που φέρει την ιδιότητα του προέδρου ή του διευθύνοντος συμβούλου ή του διαχειριστή ή του εταίρου, έχει καταδικαστεί με αμετάκλητη απόφαση για ένα από τα προαναφερόμενα αδικήματα. Η ποινική καταδίκη των προσώπων αυτών πρέπει να αφορά αξιόποινη πράξη που τελέστηκε στο πλαίσιο της δραστηριότητας του νομικού προσώπου που αιτείται την ένταξή του στη διαδικασία εξωδικαστικής ρύθμισης οφειλών.
Το ζήτημα των οφειλών είναι ιδιαιτέρως σοβαρό λόγω της επιρροής του στην οικονομική και επαγγελματική δραστηριότητα του προσώπου και η επίλυση του απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή και σωστή και καταρτισμένη νομική συμβουλευτική που θα εξατομικεύεται στην κάθε υπόθεση. Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι η λύση στο πρόβλημα πολλών οφειλετών, ωστόσο, υπάρχουν και περιπτώσεις που είναι εκτός πεδίου εφαρμογής του νόμου. Στις περιπτώσεις αυτές οι οφειλέτες θα πρέπει να αντιληφθούν τον λόγο εξαίρεσης τους από το νόμο και να αναζητήσουν τη λύση που θα ανταποκρίνεται στη δική τους υπόθεση.
Το γραφείο μας εξειδικεύεται στον πτωχευτικό Νόμο (Ν.4738/2020) και αναλαμβάνει αιτήσεις πτώχευσης και εξωδικαστικού μηχανισμού με συνέπεια και υπευθυνότητα. Αν επιθυμείτε και εσείς ένα νέο ξεκίνημα στην οικονομική σας ζωή μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας.
Ευαγγελία Σούλη
Δικηγόρος Συνεργάτης στο Δικηγορικό Γραφείο Άννας Κορσάνου
